Na co działa Ibum Forte
Każda zielona kapsułka miękka zawiera 400 mg ibuprofenu, rozpuszczonego w roztworze zamkniętym w żelatynowej otoczce. Ibuprofen należy do niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ): hamuje wytwarzanie prostaglandyn przez blokowanie enzymu cyklooksygenazy, dzięki czemu działa jednocześnie przeciwbólowo, przeciwgorączkowo i przeciwzapalnie.
Zarejestrowane wskazania obejmują bóle różnego pochodzenia o nasileniu słabym do umiarkowanego:
- bóle głowy, w tym także migrenowe,
- bóle zębów,
- bóle mięśniowe, stawowe i kostne,
- bóle po urazach i nerwobóle,
- bóle towarzyszące przeziębieniu i grypie.
Wskazaniem jest też bolesne miesiączkowanie oraz gorączka różnego pochodzenia, między innymi w przebiegu grypy, przeziębienia i innych chorób zakaźnych. Lek łagodzi objawy, a pełny opis substancji – mechanizmu, interakcji i ograniczeń – jest na stronie ibuprofenu.
Kapsułki, nie zawiesina
Pod marką Ibum Forte rejestr notuje także zawiesinę doustną 200 mg/5 ml (również w wariancie o smaku bananowym), z osobnymi pozwoleniami i własnymi ulotkami. Ta strona dotyczy wyłącznie kapsułek miękkich 400 mg, których dawkowanie i granica wieku nie przenoszą się na zawiesinę – i odwrotnie.
Dawkowanie
Dorośli i młodzież powyżej 12 lat przyjmują dawkę początkową 400 mg, czyli 1 kapsułkę, a następnie w razie potrzeby kolejną co 4 do 6 godzin. Nie wolno przekroczyć 1200 mg na dobę, czyli 3 kapsułek, w dawkach podzielonych. Pominiętej dawki nie uzupełnia się dawką podwójną.
Kapsułek nie stosuje się u dzieci poniżej 12 lat. U osób w podeszłym wieku nie trzeba zmieniać dawkowania, ale ulotka zaznacza, że ryzyko działań niepożądanych jest u nich większe, dlatego lek powinny przyjmować przez najkrótszy okres konieczny do złagodzenia objawów.
Lek jest przeznaczony wyłącznie do podawania doustnego i do stosowania krótkotrwałego, w najmniejszej skutecznej dawce. Jeśli trzeba go stosować dłużej niż 3 dni albo objawy się nasilają, trzeba skontaktować się z lekarzem. Tak samo po 3 dniach bez poprawy albo gdy samopoczucie się pogarsza.
Po jakim czasie działa Ibum Forte
Charakterystyka nie podaje, po ilu minutach ustępuje ból czy spada gorączka. Opisuje natomiast drogę leku: żelatynowa otoczka rozpada się w kwaśnym soku żołądkowym, a uwolniony roztwór ibuprofenu może szybko ulec wchłonięciu. Największe stężenie we krwi ibuprofen osiąga w ciągu 1 do 2 godzin od przyjęcia.
Wydalanie przez nerki jest szybkie i całkowite, a okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi około 2 godzin. U osób w podeszłym wieku charakterystyka nie stwierdziła znamiennych różnic w tych parametrach.
Przeciwwskazania
Leku Ibum Forte nie wolno stosować:
- przy uczuleniu na ibuprofen lub którykolwiek składnik kapsułki,
- przy czynnej lub nawracającej w przeszłości chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy, perforacji albo krwawieniu – także po innych NLPZ,
- u osób, u których kwas acetylosalicylowy lub inny NLPZ wywołał kiedykolwiek katar, pokrzywkę albo astmę oskrzelową,
- przy ciężkiej niewydolności wątroby, nerek lub serca,
- razem z innymi NLPZ, w tym inhibitorami COX-2,
- w III trymestrze ciąży,
- przy skazie krwotocznej.
Sorbitol i potas w kapsułce
Każda kapsułka zawiera 125,72 mg sorbitolu, który jest źródłem fruktozy. Charakterystyka stwierdza wprost, że osoby z dziedziczną nietolerancją fruktozy nie mogą przyjmować tego leku. Przy nietolerancji innych cukrów ulotka zaleca kontakt z lekarzem przed przyjęciem kapsułki.
Kapsułka zawiera też 41,81 mg potasu (1,07 mmol), co trzeba wziąć pod uwagę przy zmniejszonej czynności nerek i u osób kontrolujących potas w diecie. Sodu jest mniej niż 23 mg na kapsułkę, więc lek uznaje się za „wolny od sodu”.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Szczególnej ostrożności wymagają osoby z toczniem rumieniowatym układowym i mieszaną chorobą tkanki łącznej (ryzyko jałowego zapalenia opon mózgowych), z przewlekłymi zapalnymi chorobami jelit, zaburzeniami czynności nerek, wątroby i krzepnięcia krwi. U osób z czynną lub przebytą astmą oskrzelową i chorobami alergicznymi lek może wywołać skurcz oskrzeli.
Przewód pokarmowy
Krwotok z przewodu pokarmowego, owrzodzenie lub perforacja mogą mieć skutek śmiertelny i nie muszą być poprzedzone objawami ostrzegawczymi. W razie krwawienia albo owrzodzenia lek trzeba natychmiast odstawić i skontaktować się z lekarzem. Ryzyko zwiększają kortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe, takie jak warfaryna czy acenokumarol, oraz kwas acetylosalicylowy.
Serce i krążenie
Ibuprofen, zwłaszcza w dużej dawce 2400 mg na dobę, może wiązać się z niewielkim wzrostem ryzyka zawału serca lub udaru. Przed zastosowaniem leku leczenie trzeba omówić z lekarzem lub farmaceutą przy niewydolności serca, dławicy piersiowej, po zawale, operacji pomostowania, udarze albo przemijającym ataku niedokrwiennym, a także przy chorobie tętnic obwodowych.
To samo dotyczy nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, podwyższonego cholesterolu, palenia tytoniu i chorób serca lub udaru w rodzinie. Przy leczeniu NLPZ opisywano zatrzymywanie płynów, nadciśnienie i obrzęki. Zgłaszano także przypadki zespołu Kounisa, czyli objawów sercowych wtórnych do reakcji alergicznej, które mogą prowadzić do zawału.
Nerki, skóra i zakażenia
U odwodnionej młodzieży w wieku 12–18 lat istnieje ryzyko zaburzenia czynności nerek, a długotrwałe przyjmowanie kilku leków przeciwbólowych naraz może prowadzić do nefropatii postanalgetycznej. Przy każdej wysypce, zmianach na błonach śluzowych albo pęcherzach lek trzeba przerwać i niezwłocznie szukać pomocy, bo mogą to być pierwsze objawy ciężkiej reakcji skórnej.
Ibum Forte może też ukryć objawy zakażenia, takie jak gorączka i ból, i przez to opóźnić właściwe leczenie. Obserwowano to w bakteryjnym zapaleniu płuc i bakteryjnych zakażeniach skóry przy ospie wietrznej. Jeśli objawy zakażenia utrzymują się albo nasilają w trakcie przyjmowania leku, trzeba natychmiast skonsultować się z lekarzem.
Czego nie łączyć z Ibum Forte
Charakterystyka wymienia leki, z którymi ibuprofenu, jak innych NLPZ, nie należy stosować jednocześnie:
- kwas acetylosalicylowy – z wyjątkiem małych dawek, do 75 mg na dobę, przepisanych przez lekarza,
- inne NLPZ,
- leki obniżające ciśnienie i moczopędne, których działanie ibuprofen może osłabiać,
- leki przeciwzakrzepowe, np. warfaryna i acenokumarol, których działanie może nasilać,
- lit i metotreksat, których stężenie we krwi może zwiększać,
- zydowudyna – wydłuża się czas krwawienia,
- kortykosteroidy – rośnie ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza w przewodzie pokarmowym.
Regularne, długotrwałe przyjmowanie ibuprofenu może też ograniczać ochronne działanie małych dawek kwasu acetylosalicylowego na serce. Sporadyczne przyjęcie uważa się za bez istotnego znaczenia klinicznego. Przy stałym leczeniu innymi lekami przed sięgnięciem po Ibum Forte trzeba poradzić się lekarza albo farmaceuty.
Ciąża, karmienie piersią i płodność
W ostatnich 3 miesiącach ciąży lek jest przeciwwskazany – może zaszkodzić dziecku, powodując zaburzenia nerek i serca, zwiększyć skłonność do krwawień matki i dziecka oraz opóźnić lub wydłużyć poród. W pierwszych 6 miesiącach ciąży nie stosuje się go, chyba że jest to bezwzględnie konieczne i zalecone przez lekarza, wtedy w najmniejszej dawce przez możliwie najkrótszy czas.
Od 20. tygodnia ciąży ibuprofen może powodować małowodzie wskutek zaburzeń czynności nerek płodu oraz zwężenie przewodu tętniczego. Ibuprofen przenika do mleka w niewielkim stężeniu, a przy krótkotrwałym stosowaniu w dawkach przeciwbólowych przerwanie karmienia nie jest konieczne. Lek może przemijająco upośledzać płodność u kobiet, wpływając na owulację.
Charakterystyka nie ma danych o wpływie Ibum Forte na prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn przy stosowaniu w zalecanych dawkach i przez zalecany okres.
Możliwe działania niepożądane
Przy krótkotrwałym stosowaniu dawek dostępnych bez recepty niezbyt często, czyli u 1 do 10 na 1000 osób, występują:
- ból głowy,
- niestrawność, ból brzucha i nudności,
- pokrzywka i świąd.
Rzadko zdarzają się biegunka, wzdęcia, zaparcia, wymioty, zapalenie błony śluzowej żołądka, zawroty głowy, bezsenność, pobudzenie, drażliwość, zmęczenie i obrzęki. Bardzo rzadko dochodzi do smolistych stolców, krwawych wymiotów, krwawienia albo perforacji w przewodzie pokarmowym, zaburzeń morfologii krwi, niewydolności nerek, zaburzeń czynności wątroby i ciężkich reakcji nadwrażliwości.
Z nieznaną częstością występują ciężkie reakcje skórne – zespół DRESS i ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP) – a także nadwrażliwość skóry na światło i zespół Kounisa. Zestawienie z częstościami dla całej substancji znajdziesz na stronie ibuprofenu.
Przedawkowanie
Po przyjęciu dawki większej niż zalecana, także gdy lek przypadkiem połknęło dziecko, ulotka nakazuje zawsze zwrócić się do lekarza albo zgłosić do najbliższego szpitala. U dzieci objawy może wywołać już jednorazowa dawka powyżej 400 mg, czyli więcej niż jedna kapsułka. U dorosłych taka dawka nie została dokładnie określona.
Objawy obejmują nudności, ból w nadbrzuszu, wymioty (czasem ze śladami krwi), biegunkę, ból głowy, szumy uszne, dezorientację i oczopląs, a po dużych dawkach senność, ból w klatce piersiowej, kołatanie serca, utratę przytomności i drgawki. Swoistego antidotum nie ma – leczenie jest objawowe i podtrzymujące.
Kiedy do lekarza
Lek trzeba natychmiast odstawić i skontaktować się z lekarzem albo pogotowiem, gdy pojawią się trudności w oddychaniu, obrzęk twarzy i szyi lub ból w klatce piersiowej, a także smoliste stolce, krwawe wymioty albo rozległa wysypka z pęcherzami, łuszczeniem się skóry i owrzodzeniami w ustach, gardle czy oczach.
Kontaktu z lekarzem wymaga też brak poprawy po 3 dniach, pogorszenie samopoczucia i konieczność przyjmowania leku dłużej. Przy gorączce i bólu związanych z zakażeniem, które utrzymują się albo nasilają, konsultacja powinna być natychmiastowa – ibuprofen może maskować przebieg infekcji.