Na co działa Neosine
Neosine to lek przeciwwirusowy, który według ulotki zwiększa odporność organizmu, bo pobudza czynność układu odpornościowego. Substancją czynną jest inozyna pranobeks – syntetyczna pochodna puryny, która w badaniach in vitro hamuje namnażanie wirusów z grupy Herpes. Podmiotem odpowiedzialnym jest Aflofarm Farmacja Polska.
Charakterystyka każdej z czterech wersji wymienia te same dwa wskazania:
- wspomagająco u osób o obniżonej odporności, w przypadku nawracających infekcji górnych dróg oddechowych,
- leczenie opryszczki warg i skóry twarzy wywołanej przez wirus opryszczki pospolitej (Herpes simplex).
Pierwsze wskazanie łączy trzy warunki: działanie wspomagające, obniżoną odporność i infekcje nawracające. Przy opryszczce ulotki dodają zastrzeżenie, którego nie ma w charakterystyce: lek może być stosowany jedynie u pacjentów, u których w przeszłości rozpoznano zakażenie wirusem opryszczki pospolitej. Jak inozyna pranobeks działa na układ odpornościowy, opisujemy na stronie substancji.
Neosine czy Neosine forte
Pod marką Neosine bez recepty są dwa syropy i dwie tabletki. Wersja forte zawiera dwa razy więcej inozyny pranobeks w tej samej objętości syropu albo w jednej tabletce:
| Produkt | Zawartość | Opakowania |
|---|---|---|
| Neosine, syrop | 250 mg w 5 ml | butelka 150 ml |
| Neosine forte, syrop | 500 mg w 5 ml | butelki 75, 100, 150 i 200 ml |
| Neosine, tabletki | 500 mg | 20 lub 50 tabletek |
| Neosine forte, tabletki | 1000 mg | 10, 20 lub 30 tabletek |
Dawka w miligramach jest dla wszystkich ta sama, więc różni się tylko to, ile syropu albo ile tabletek się przyjmuje. Z forte bierze się połowę objętości albo połowę liczby tabletek. Zamiana syropów bez przeliczenia dawki oznacza podanie połowy albo dwukrotności zalecanej ilości.
Pod tą marką Aflofarm ma w rejestrze także Neosine duo i Neosine Plus z dodatkiem glukonianu cynku. To produkty o innym składzie, a Neosine duo jest wydawany na receptę – ta strona ich nie opisuje.
Neosine a Groprinosin
Inozynę pranobeks jako jedyną substancję czynną zawierają w Rejestrze Produktów Leczniczych także leki innych firm, dostępne bez recepty:
- Groprinosin i Groprinosin Forte – Gedeon Richter Polska,
- Eloprine i Eloprine Forte – Polfarmex,
- Viruzine Forte – Hasco-Lek.
Skład czynny jest ten sam, różnią się producent, substancje pomocnicze i częściowo postacie – Groprinosin Forte występuje też jako granulat. Każdą z tych marek dawkuje się według jej własnej ulotki, bo syropy i tabletki występują w różnych mocach.
Dawkowanie
Dawkę ustala się według masy ciała i nasilenia choroby. Zalecana dawka to 50 mg na kilogram masy ciała na dobę, podzielona na równe dawki podawane kilka razy w ciągu doby. Dawka maksymalna u dorosłych wynosi 4 g na dobę. Leczenie trwa zwykle od 5 do 14 dni, a po ustąpieniu objawów kontynuuje się je jeszcze przez 1 do 2 dni.
Dorośli, także po 65. roku życia
| Produkt | Zwykle | Maksymalnie na dobę |
|---|---|---|
| Neosine, syrop 250 mg/5 ml | 20 ml 3 lub 4 razy na dobę | 80 ml (4 g) |
| Neosine forte, syrop 500 mg/5 ml | 10 ml 3 lub 4 razy na dobę | 40 ml (4 g) |
| Neosine, tabletki 500 mg | 2 tabletki 3 razy na dobę | 8 tabletek (4 g) |
| Neosine forte, tabletki 1000 mg | 1 tabletka 3 razy na dobę | 4 tabletki (4 g) |
Dokumenty różnią się w opisie zwykłej dawki. Charakterystyki syropów, pisane dla lekarzy, podają zwykle 3 g na dobę, czyli 60 ml syropu 250 mg/5 ml albo 30 ml syropu forte, w 3 lub 4 dawkach. Charakterystyki tabletek mówią o 1000 mg 3 do 4 razy na dobę. Ulotki dla pacjenta – jak w tabeli.
Dzieci od 1. roku życia
Leku nie stosuje się u dzieci w 1. roku życia. Starsze dzieci dostają 50 mg na kilogram masy ciała na dobę. Ulotki syropów podają dawki do stosowania 3 razy na dobę, a charakterystyki – w 3 lub 4 równych dawkach:
| Masa ciała | Neosine 250 mg/5 ml, 3 razy na dobę | Neosine forte 500 mg/5 ml, 3 razy na dobę |
|---|---|---|
| 10–14 kg | 5 ml | 2,5 ml |
| 15–20 kg | 5–7,5 ml | 2,5–3,5 ml |
| 21–30 kg | 7,5–10 ml | 3,5–5 ml |
| 31–40 kg | 10–15 ml | 5–7,5 ml |
| 41–50 kg | 15–17,5 ml | 7,5–9 ml |
Do odmierzania służy miarka dołączona do opakowania. W syropie 250 mg/5 ml jest to miarka 15 ml z podziałką co 2,5 ml. Dzieciom, które nie potrafią połknąć tabletek, charakterystyka zaleca syrop.
Opryszczka nawracająca
W leczeniu nawracającej opryszczki charakterystyka syropu Neosine forte podkreśla, że ważne jest rozpoczęcie leczenia w okresie objawów zwiastunowych albo zaraz po pojawieniu się pierwszych zmian. Objawy zwiastunowe to według ulotki ból, mrowienie i swędzenie, a sama ulotka mówi o rozpoczęciu leczenia jeszcze przed nimi albo tuż po pojawieniu się pierwszych zmian. Dokumenty pozostałych trzech wersji leku tej wskazówki nie zawierają.
Jak przyjmować
Tabletkę popija się dużą ilością płynu, najlepiej wodą. Jeśli trudno ją połknąć w całości, można ją pokruszyć i rozpuścić w niewielkiej ilości wody. Linia na tabletce ułatwia tylko jej rozkruszenie, a nie podział na równe dawki.
Po pominięciu dawki przyjmuje się ją tak szybko, jak to możliwe, i kontynuuje leczenie, ale nie bierze się dawki podwójnej. Wszystkie wersje przechowuje się w temperaturze poniżej 25°C. Syropów nie trzyma się w lodówce ani nie zamraża, a syrop Neosine forte po pierwszym otwarciu jest ważny 3 miesiące. Tabletki Neosine forte przechowuje się w oryginalnym opakowaniu.
Przeciwwskazania i ostrzeżenia
Neosine nie wolno przyjmować:
- przy uczuleniu na inozynę pranobeks lub którykolwiek składnik leku,
- przy aktualnym napadzie dny moczanowej albo zwiększonym stężeniu kwasu moczowego we krwi.
Ulotka opisuje napad dny jako silny ból stawu z obrzękiem i zaczerwienieniem skóry albo wysięk w obrębie dużych stawów.
Kwas moczowy i nerki
Inozyna jest w organizmie przekształcana do kwasu moczowego, dlatego lek może przejściowo zwiększać jego stężenie we krwi i w moczu – zwykle w granicach normy, zwłaszcza u mężczyzn i osób starszych. Przed rozpoczęciem leczenia trzeba porozmawiać z lekarzem lub farmaceutą, jeśli pacjent:
- miał napady dny moczanowej lub zwiększone stężenie kwasu moczowego,
- miał kamicę nerkową,
- ma zaburzenia czynności nerek – lekarz będzie wtedy regularnie badał krew i pracę nerek.
Podczas długotrwałego leczenia mogą tworzyć się kamienie nerkowe. Gdy leczenie trwa 3 miesiące lub dłużej, potrzebne są regularne badania kwasu moczowego we krwi i w moczu, czynności wątroby, morfologii i czynności nerek.
Reakcje alergiczne
U niektórych pacjentów mogą wystąpić ciężkie reakcje nadwrażliwości: pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja. Przy objawach reakcji alergicznej – wysypce, świądzie, trudnościach w oddychaniu, obrzęku twarzy, warg, gardła lub języka – trzeba natychmiast przerwać leczenie i skontaktować się z lekarzem.
Substancje pomocnicze
Wersje leku różnią się składem pomocniczym, co ma znaczenie przy cukrzycy, alergiach i u małych dzieci:
- oba syropy zawierają sacharozę – 600 mg w 1 ml syropu forte i 3315 mg w 5 ml syropu 250 mg/5 ml – co trzeba wziąć pod uwagę przy cukrzycy; nie przyjmują ich osoby z dziedziczną nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy,
- oba syropy zawierają parahydroksybenzoesany metylu i propylu, które mogą powodować reakcje alergiczne, także typu późnego, oraz sód,
- syrop 250 mg/5 ml zawiera 512 mg glikolu propylenowego w 5 ml – przed podaniem dziecku poniżej 5 lat, zwłaszcza gdy przyjmuje ono inne leki z glikolem propylenowym lub alkoholem, trzeba skontaktować się z lekarzem lub farmaceutą,
- tabletki zawierają skrobię pszeniczną z bardzo małą ilością glutenu – według dokumentów jest bardzo mało prawdopodobne, by szkodziła przy celiakii, ale nie stosują ich osoby z alergią na pszenicę.
Ulotka syropu 250 mg/5 ml dodaje, że ze względu na glikol propylenowy kobiety w ciąży lub karmiące piersią oraz osoby z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek nie powinny przyjmować go bez zalecenia lekarza.
Czego nie łączyć z Neosine
Ostrożności wymaga jednoczesne stosowanie z:
- inhibitorami oksydazy ksantynowej, np. allopurynolem, stosowanym w dnie moczanowej,
- lekami zwiększającymi wydalanie kwasu moczowego, w tym moczopędnymi – np. furosemidem, torasemidem, kwasem etakrynowym, hydrochlorotiazydem, chlortalidonem i indapamidem.
Neosine nie przyjmuje się w trakcie leczenia immunosupresyjnego, a dopiero po jego zakończeniu, bo leki immunosupresyjne mogą zmieniać działanie inozyny pranobeks. Ulotka wymienia je jako leki stosowane m.in. po przeszczepieniu narządów i w atopowym zapaleniu skóry. Neosine nasila też działanie azydotymidyny, leku stosowanego w leczeniu AIDS.
Ciąża, karmienie piersią i prowadzenie pojazdów
Wpływu inozyny na rozwój płodu nie badano u ludzi i nie wiadomo, czy przenika do mleka. Dlatego w ciąży i w okresie karmienia piersią leku nie stosuje się bez konsultacji z lekarzem, który oceni, czy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla dziecka.
Co do prowadzenia pojazdów dokumenty się różnią. Charakterystyka uznaje wpływ leku za mało prawdopodobny, ale dopuszcza działania niepożądane osłabiające sprawność. Ulotka mówi, że lek może wpływać na prowadzenie pojazdów: przy bólu głowy, zawrotach głowy lub senności nie należy prowadzić ani obsługiwać maszyn.
Działania niepożądane
Jedynym stale obserwowanym działaniem zależnym od leku jest przemijające zwiększenie stężenia kwasu moczowego we krwi i w moczu, które zwykle kilka dni po odstawieniu wraca do normy. Dokumenty wymieniają ponadto:
- często – ból głowy, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, nudności, wymioty, dyskomfort w nadbrzuszu, świąd, wysypkę, ból stawów, zmęczenie, złe samopoczucie, a w badaniach wzrost aktywności enzymów wątrobowych i stężenia mocznika we krwi,
- niezbyt często – biegunkę, zaparcia, senność, bezsenność, nerwowość i zwiększoną objętość moczu,
- częstość nieznana – ból w nadbrzuszu, zawroty głowy, zaczerwienienie skóry, pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy oraz reakcje alergiczne, także anafilaktyczne.
Przypadków przedawkowania nie odnotowano. Charakterystyka uznaje za mało prawdopodobne inne ciężkie skutki niż znaczne zwiększenie stężenia kwasu moczowego. Po przyjęciu większej niż zalecana dawki, w razie wątpliwości lub złego samopoczucia, ulotka każe natychmiast skontaktować się z lekarzem.
Kiedy do lekarza
Natychmiastowej konsultacji lekarskiej wymagają nagle pojawiający się świszczący oddech, trudności z oddychaniem, obrzęk powiek, twarzy lub warg, a także wysypka lub świąd, zwłaszcza na całym ciele.
Z lekarzem trzeba się też skontaktować, gdy:
- po 5–14 dniach leczenia nie ma poprawy albo pacjent czuje się gorzej,
- w trakcie leczenia pojawi się silny ból stawu z obrzękiem i zaczerwienieniem – tak ulotka opisuje napad dny moczanowej, przy którym leku nie wolno przyjmować,
- leczenie miałoby trwać 3 miesiące lub dłużej,
- lek miałaby przyjmować kobieta w ciąży lub karmiąca piersią.

