Czym jest symetykon i jak działa
Symetykon – w charakterystykach zapisywany też jako dimetykon – należy do leków stosowanych w czynnościowych zaburzeniach jelit. Jego działanie jest fizyczne, a nie chemiczne, i to tłumaczy prawie wszystko, co dalej.
Substancja ma małe napięcie powierzchniowe i zmienia napięcie powierzchniowe pęcherzyków gazu w przewodzie pokarmowym. Większe bańki rozpadają się na małe pęcherzyki, które łatwiej się wchłaniają, dzięki czemu nadmiar gazu opuszcza jelita.
Kluczowa jest dalsza część charakterystyki: symetykon nie wchłania się z przewodu pokarmowego, jest odporny na kwas żołądkowy i nie wpływa na jego pH. Nie trafia więc do krwiobiegu i nie działa na żaden narząd poza światłem przewodu pokarmowego.
Na co jest stosowany
Zarejestrowane wskazania są trzy:
- wzdęcia,
- nadmierna ilość gazów w jelitach,
- przygotowanie pacjenta do niektórych badań rentgenowskich i ultrasonograficznych.
Trzecie wskazanie bywa zaskoczeniem, a ma prostą przyczynę: gaz w jelitach utrudnia ocenę obrazu, więc przed badaniem dąży się do jego usunięcia.
Dawkowanie
Charakterystyka kropli doustnych 980 mg/g podaje:
- dorośli – 4 razy na dobę po 2 krople, po posiłkach i przed snem; w razie potrzeby 3 razy na dobę po 5 kropli,
- niemowlęta i małe dzieci od 1. miesiąca życia – przy wzdęciach brzucha 1 do 2 kropli 2 razy na dobę,
- przed badaniem RTG lub USG – przez dwa dni przed badaniem 4 razy na dobę po 2 krople, a w dniu badania 5 kropli na czczo.
Krople można podać wkroplone na cukier, do soku albo do innego płynu.
Liczba kropli nie jest wspólna dla wszystkich preparatów. Krople różnią się stężeniem, więc ta sama dawka substancji to w jednym produkcie dwie krople, a w innym kilkadziesiąt. Schemat powyżej pochodzi z charakterystyki preparatu 980 mg/g; przy innym opakowaniu obowiązuje jego własna ulotka, a nie liczba zapamiętana z poprzedniego.
Jedna substancja, wiele nazw
W aptece ta sama substancja stoi pod różnymi nazwami handlowymi – w rejestrze figuruje między innymi jako Esputicon, Simet, Bobotic i Simetikon Hasco. Postacie też się różnią: krople doustne, kapsułki miękkie i tabletki do rozgryzania i żucia.
Pytanie „czy symetykon to Espumisan” ma więc odpowiedź: Espumisan to nazwa handlowa preparatu, a symetykon to substancja, która jest w nim czynna. Preparaty różnią się postacią i dawką, nie mechanizmem.
Kiedy nie wolno stosować
Charakterystyka wymienia jedno przeciwwskazanie: nadwrażliwość na substancję czynną lub którąkolwiek substancję pomocniczą.
W punkcie o specjalnych ostrzeżeniach widnieje zapis „brak”, w punkcie o interakcjach – „dotychczas nie stwierdzono”, a w punkcie o działaniach niepożądanych – „nie stwierdzono”. Taki zestaw jest wśród leków rzadkością i wynika wprost z tego, że substancja nie przenika do organizmu.
Czego symetykon nie robi
Nie leczy przyczyny wzdęć. Usuwa gaz, który już powstał, ale nie zmienia tego, dlaczego powstaje – a przyczyną bywa dieta, nietolerancja pokarmowa albo choroba przewodu pokarmowego.
Jeśli wzdęcia wracają regularnie albo towarzyszą im inne objawy, właściwym krokiem jest szukanie przyczyny, a nie zwiększanie dawki. Opisujemy to szerzej przy wzdęciach i przy zgadze.
Ciąża i prowadzenie pojazdów
Charakterystyka podaje, że nie stwierdzono niepożądanego działania w okresie ciąży ani podczas karmienia piersią. Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn określa jako żaden lub nieistotny.